• Bord
• Doel
• Definities
• Zetten
• Komi en knop
• Varianten
• Externe links

Catena wordt gespeeld op een zeshoekig bord met zes velden per zijde. Grotere borden, tot tien velden per zijde, kunnen worden gebruikt voor een dieper spel.

Er zijn twee spelers: Zwart en Wit. Elke speler heeft een onbeperkte voorraad stenen in de eigen kleur.

Het doel van het spel is een hogere score te hebben dan de tegenstander wanneer er geen stenen meer geplaatst kunnen worden.

Een groep bestaat uit alle stenen die met elkaar verbonden zijn via aangrenzende stenen, ongeacht hun kleur.

Een losse steen is een groep van één steen.

Een lint is een groep die één enkele keten vormt: elke steen grenst aan hoogstens twee andere stenen, en de keten sluit zich niet tot een ring. Een losse steen is ook een lint.

Een lint heet gebonden als het niet verlengd kan worden, dat wil zeggen als er geen steen naast geplaatst kan worden.

Elk van deze groepen is een lint: een recht lint, een gebogen lint en een losse steen.		Geen van deze groepen is een lint. In de eerste grenst de steen op D4 aan drie stenen. In de andere twee grenst elke steen aan twee stenen.

Het spel begint met een leeg bord. De knop (zie hieronder) wordt ernaast gelegd.

Spelers zetten om de beurt, te beginnen met Zwart.

Bij elke beurt voert een speler een van de volgende acties uit:

• Plaats een steen van de eigen kleur op een leeg veld, op voorwaarde dat elke groep een lint blijft.
• Neem de knop, op voorwaarde dat geen van beide spelers hem al heeft genomen.

Plaatsen

Na een plaatsing moet de groep waarin de nieuwe steen zit een lint zijn. De nieuwe steen kan een nieuw lint beginnen (een nieuwe losse steen), een bestaand lint verlengen of twee bestaande linten tot één verbinden, maar hij mag nooit een vertakking maken of een ring sluiten. De kleuren van de stenen doen er niet toe.

Het onderstaande diagram toont voorbeelden van toegestane en verboden plaatsingen voor beide spelers:

• B5 is toegestaan: de nieuwe steen verlengt het lint C5-E5.
• F5 is toegestaan: de nieuwe steen verbindt de linten C5-E5 en G5-H7 tot één.
• D6 is verboden: samen met C5 en D5 zou hij een ring van drie stenen sluiten.
• G6 is verboden: hij zou aan drie stenen grenzen.
• I6 is verboden: hij zou bij H6 een vertakking maken.

Een plaatsing kan op twee manieren nieuw gebonden linten opleveren: ofwel door een bestaand lint zo ver te verlengen dat het niet meer kan groeien, ofwel door een steen te plaatsen bij het uiteinde van een bestaand lint en zo elke manier te blokkeren waarop het nog zou kunnen groeien.

Opeisen

Nadat een steen is geplaatst, wordt elk lint dat zojuist gebonden is geworden opgeëist door de speler met de meeste stenen erin: alle stenen van de tegenstander in dit lint worden vervangen door stenen in de kleur van die speler. Let op: de eigen plaatsing van een speler kan ertoe leiden dat zijn stenen worden vervangen door stenen van de tegenstander. Het maakt niet uit wie de bindende zet heeft gedaan, alleen wie de meerderheid heeft. Als een nieuw gebonden lint evenveel stenen van elke kleur heeft, wordt het opgeëist door de tegenstander van de speler die de bindende zet heeft gedaan.

Een gebonden lint verandert nooit meer.

Hieronder staat een voorbeeld van opeisen:

Voor: B1, B2 en B6 zijn verboden, dus B7 is het enige veld waar het omlijnde lint kan groeien. Wit plaatst een steen op C8.		Na: C8 verlengt het lint C7-E7, dus B7 grenst nu aan drie stenen en is verboden. Het omlijnde lint is gebonden. Wit heeft vier van de zes stenen erin, dus Wit eist het op.

Einde van het spel

Het spel eindigt wanneer er geen stenen meer geplaatst kunnen worden. Op dat moment is elk lint gebonden en opgeëist.

De score van een speler is het aantal stenen van zijn kleur op het bord, plus een half punt als hij de knop heeft genomen, plus de waarde van de komi voor speler Wit. De speler met de hoogste score wint het spel.

De komi is het gehele aantal punten dat aan het einde van het spel bij de score van Wit wordt opgeteld als compensatie voor het spelen als tweede. Voordat het spel begint, kiest de eerste speler de waarde van de komi van 0 tot 15, waarna de tweede speler kiest met welke kleur hij wil spelen.

De knop is een speciaal fiche dat wordt gebruikt om remise te voorkomen. Aan het einde van het spel krijgt de speler die de knop heeft genomen een extra half punt. Als de knop voor het einde van het spel niet is genomen, gaat hij naar de speler die niet de laatste steen heeft geplaatst.

Het speltype en het telsysteem zijn spelopties.

Speltype

• Komi: de hierboven beschreven regels.
• Geen komi: de eerste speler plaatst een zwarte steen. Daarna kiest de tweede speler met welke kleur hij wil spelen. Er is geen komi.
• Dubbele plaatsing: de eerste speler speelt met de zwarte stenen, en de kleuren kunnen niet worden gewisseld. Er is geen komi en geen knop. Zwart plaatst in de eerste beurt één steen, en in elke volgende beurt worden twee stenen na elkaar geplaatst. Linten worden na elke steen opgeëist. Wanneer de speler die aan de beurt is geen twee stenen kan plaatsen, eindigt het spel. Elk lint dat nog niet gebonden is, wordt dan opgeëist door de speler met de meeste stenen erin. Als zo'n lint evenveel stenen van elke kleur heeft, wordt het opgeëist door de tegenstander van de speler die de laatste zet heeft gedaan.

Telsysteem

• Standaardtelling: de hierboven beschreven score.
• Langste lint: aan het einde van het spel worden paren linten van dezelfde lengte en tegengestelde kleur verwijderd tot er geen zulk paar meer over is. De eigenaar van het langste overgebleven lint wint. Als er geen lint overblijft, wint de speler die de knop heeft. De komi, van 0 tot 15, wordt opgeteld bij de lengte van het langste lint van Wit (een van de langste, als er meerdere even lang zijn) voordat de paren worden verwijderd.
• Kwadratische telling: elk lint telt het kwadraat van zijn aantal stenen op bij de score van zijn eigenaar. De komi, van 0 tot 1000, en de knop worden opgeteld zoals bij de standaardtelling.

• Catena op BoardGameGeek.